LIVE
កំពុងទាញយកតម្លៃទីផ្សារ...
ទំព័រដើម មូលដ្ឋានគ្រឹះ ការវិភាគមូលដ្ឋានគ្រឹះ XAUUSD Forex Crypto ការគ្រប់គ្រងហានិភ័យ និងចិត្តវិទ្យា ឧបករណ៍ និងវេទិកាជួញដូរ

គាំទ្រគេហទំព័រនេះ

សូមអរគុណចំពោះការគាំទ្ររបស់អ្នក! ការឧបត្ថម្ភរបស់អ្នកនឹងជួយឱ្យយើងបន្តអភិវឌ្ឍមេរៀនឥតគិតថ្លៃសម្រាប់សហគមន៍អ្នកជួញដូរកម្ពុជា។

ABA KHQR

ដោយក្តីគោរព និងស្រឡាញ់ — ក្រុមការងារ LearnTrade 🙏

Crypto Trading · មេរៀនទី 02

Bitcoin — ការណែនាំ

Bitcoin Basics
អ្នកថ្មី
10 នាទីសម្រាប់អាន
ការជួញដូរ Crypto
សេចក្តីផ្តើម Introduction

Bitcoin គឺជារូបិយប័ណ្ណឌីជីថល (Cryptocurrency) ដំបូងគេបង្អស់ និងមានប្រជាប្រិយភាពបំផុតនៅលើពិភពលោក។ វាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 2009 ដោយបុគ្គល ឬក្រុមអាថ៌កំបាំងមួយដែលប្រើរហស្សនាមថា Satoshi Nakamoto។ ខុសប្លែកពីលុយក្រដាសទូទៅ ដែលគ្រប់គ្រងដោយធនាគារកណ្ដាល ឬរដ្ឋាភិបាល Bitcoin ដំណើរការលើប្រព័ន្ធបណ្ដាញកុំព្យូទ័រវិមជ្ឈការ (Decentralized Network) ដែលគ្មានអ្នកបញ្ជាពីកណ្ដាល ហៅថា Blockchain។ មេរៀននេះនឹងនាំអ្នកទៅស្គាល់ពីមូលដ្ឋានគ្រឹះសំខាន់ៗ មុនពេលអ្នកឈានជើងចូលទៅសិក្សាស៊ីជម្រៅ ឬវិនិយោគលើ Bitcoin។

Bitcoin is the first and most well-known cryptocurrency in the world. Created in 2009 by an anonymous person (or group) using the name Satoshi Nakamoto, Bitcoin operates differently from traditional money. Instead of being controlled by a central bank or government, it runs on a decentralized network of computers using a technology called Blockchain. In this lesson, you'll learn the core fundamentals you need to understand before exploring or investing in Bitcoin.

និយមន័យ & ការណែនាំ Definition & Introduction

Bitcoin (និមិត្តសញ្ញា៖ BTC) គឺជារូបិយប័ណ្ណឌីជីថលដែលមិនមានរូបរាងជារូបវន្ត (គ្មានក្រដាសប្រាក់ ឬកាក់លោហៈសម្រាប់កាន់កាប់ឡើយ) ដោយវាមានវត្តមាន និងធ្វើចលនាផ្ទេរទាំងស្រុងនៅលើប្រព័ន្ធបណ្ដាញកុំព្យូទ័រដែលហៅថា Blockchain។ Blockchain នេះដើរតួដូចជា «សៀវភៅបញ្ជីមាស» ឌីជីថលមួយ ដែលត្រូវបានចែករំលែក និងរក្សាទុកចម្លងនៅលើកុំព្យូទ័ររាប់ពាន់គ្រឿងនៅទូទាំងសកលលោក ដើម្បីកត់ត្រារាល់ប្រតិបត្តិការទាំងអស់ជាសាធារណៈ ដោយធានាថាមិនអាចមាននរណាក្នាក់ទៅកែប្រែ ឬលុបចោលទិន្នន័យបានឡើយ។

Bitcoin (BTC) is a digital currency with no physical form — no paper bills or coins. It exists and moves entirely on a network of computers called the Blockchain, which acts like a shared digital ledger. Thousands of computers around the world hold a copy of this ledger, recording every transaction publicly and permanently — once written, it cannot be altered or erased.

សម្គាល់៖ Bitcoin មិនមែនជាកម្មសិទ្ធិរបស់ក្រុមហ៊ុន ឬបុគ្គលណាម្នាក់ឡើយ — វាជាប្រព័ន្ធកូដបើកចំហ (Open-source Protocol) ដែលមនុស្សគ្រប់រូបនៅលើពិភពលោកអាចចូលរួមប្រើប្រាស់បានដោយសេរី។
Bitcoin is not a company or app owned by anyone — it is an open protocol that anyone in the world can participate in.
Bitcoin ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 2009 ដោយលោក Satoshi Nakamoto
Created in 2009 by Satoshi Nakamoto
ដំណើរការដោយឯករាជ្យ គ្មានការគ្រប់គ្រងពីធនាគារកណ្ដាល ឬរដ្ឋាភិបាល (Decentralized)
Operates without a central bank or government (decentralized)
ចំនួនកាក់សរុបត្រូវបានកំណត់យ៉ាងច្បាស់លាស់ គឺមានត្រឹមតែ 21 លាន BTC ប៉ុណ្ណោះ
Has a fixed supply cap of only 21 million BTC
រាល់ប្រតិបត្តិការផ្ទេរប្រាក់ទាំងអស់ ត្រូវបានកត់ត្រាទុកនៅលើ Blockchain ជារៀងរហូត និងជាសាធារណៈ
Every transaction is permanently and publicly recorded on the Blockchain
Blockchain ដំណើរការយ៉ាងណា? How Does the Blockchain Work?

នៅពេលណាដែលអ្នកធ្វើការផ្ញើ Bitcoin ទៅកាន់អ្នកដទៃ ប្រតិបត្តិការនោះនឹងត្រូវផ្សព្វផ្សាយទៅកាន់បណ្ដាញកុំព្យូទ័រទាំងអស់។ កុំព្យូទ័រដែលមានមុខងារពិសេស ហៅថា «អ្នករុករក» (Miners) នឹងប្រកួតប្រជែងគ្នាដោះស្រាយលំហាត់គណិតវិទ្យាដ៏ស្មុគស្មាញ ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ភាពត្រឹមត្រូវ រួចផ្គុំប្រតិបត្តិការទាំងនោះចូលជាកញ្ចប់ទិន្នន័យមួយ ហៅថា «ប្លុក» (Block)។ ដំណើរការនេះហៅថាការរុករក (Mining)។ នៅពេលប្លុកនោះត្រូវបានបញ្ជាក់រួចរាល់ វានឹងត្រូវភ្ជាប់ទៅនឹងប្លុកមុនៗ បង្កើតបានជាខ្សែសង្វាក់ទិន្នន័យតៗគ្នា ទើបគេហៅថា Blockchain (ខ្សែសង្វាក់ប្លុក) ដែលមិនអាចរុះរើ ឬកែបន្លំបានឡើយ។

When you send Bitcoin to someone, that transaction is broadcast to computers across the network. Special computers called "miners" compete to solve complex math puzzles to verify and group these transactions into a "block." This is called mining. Once a block is confirmed, it's permanently linked to the previous blocks, forming an unbreakable chain — which is why it's called Blockchain.

1
អ្នកផ្ញើធ្វើការស្នើសុំផ្ទេរ Bitcoin ទៅកាន់អ្នកទទួល
A user requests to send Bitcoin to a recipient
2
ទិន្នន័យប្រតិបត្តិការត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយទៅកាន់គ្រប់កុំព្យូទ័រ (Nodes) នៅក្នុងបណ្ដាញ
The transaction is broadcast to all nodes on the network
3
អ្នករុករក (Miners) ធ្វើការផ្ទៀងផ្ទាត់ និងប្រមូលផ្ដុំប្រតិបត្តិការបញ្ចូលទៅក្នុង Block
Miners verify and group transactions into a block
4
Block ថ្មីត្រូវបានបញ្ជាក់ និងតភ្ជាប់ចូលទៅក្នុងគំនរ Blockchain ជារៀងរហូត
The block is confirmed and permanently added to the Blockchain
5
ប្រតិបត្តិការជោគជ័យ ហើយអ្នកទទួលទទួលបានកាក់នៅក្នុងកាបូប (Wallet) របស់ខ្លួន
The recipient sees the Bitcoin appear in their wallet
គន្លឹះ៖ ប្រតិបត្តិការ Bitcoin ជាទូទៅត្រូវការពេលចន្លោះពី 10 ទៅ 30 នាទីដើម្បីទទួលបានការបញ្ជាក់ជោគជ័យ អាស្រ័យលើទំហំនៃការកកស្ទះប្រតិបត្តិការនៅលើបណ្ដាញនាពេលនោះ។
Bitcoin transactions usually take about 10–30 minutes to confirm, depending on how busy the network is.
Wallet និងវិធីផ្ទុក Bitcoin Wallets — How Bitcoin Is Stored

ដើម្បីអាចរក្សាទុក និងប្រើប្រាស់ Bitcoin បាន អ្នកទាមទារឱ្យមាន «កាបូបឌីជីថល» (Crypto Wallet)។ កាបូបនេះមិនមែនជាកន្លែងផ្ទុកកាក់ Bitcoin ផ្ទាល់នោះទេ ប៉ុន្តែវាជាកន្លែងរក្សាទុក «សោសម្ងាត់» (Private Key) ដែលជាកូដសម្ងាត់ប្រើសម្រាប់បញ្ជាក់ និងអនុញ្ញាតរាល់ការផ្ទេរកាក់របស់អ្នក។ កាបូបឌីជីថលត្រូវបានបែងចែកជាពីរប្រភេទសំខាន់ៗ៖

To hold Bitcoin, you need a digital "wallet." A wallet doesn't actually store Bitcoin directly — it stores your "private key," a secret code that proves you own the Bitcoin linked to your address. There are two main types of wallets:

ប្រភេទType ការពិពណ៌នាDescription ឧទាហរណ៍Example
Hot WalletHot Wallet កាបូបដែលភ្ជាប់ជាមួយអ៊ីនធឺណិត ផ្ដល់ភាពងាយស្រួល និងរហ័សក្នុងការជួញដូរ ប៉ុន្តែមានហានិភ័យប្រឈមនឹងការលួច (Hacking) ខ្ពស់ជាងConnected to the internet, convenient but more vulnerable to hacking Trust Wallet, MetaMask, កម្មវិធីទូរសព្ទរបស់ផ្សារដោះដូរTrust Wallet, MetaMask, Exchange App
Cold WalletCold Wallet កាបូបដែលរក្សាទុកដាច់ដោយឡែកពីអ៊ីនធឺណិត (Offline) ផ្ដល់សុវត្ថិភាពខ្ពស់បំផុត សមស្របសម្រាប់ការរក្សាទុកកាក់រយៈពេលវែងStored offline, much more secure, ideal for long-term holding Ledger, Trezor (Hardware Wallet)Ledger, Trezor (Hardware Wallet)
ដាច់ខាតកុំចែករំលែក Private Key ឬឃ្លាសម្ងាត់ (Seed Phrase) របស់អ្នកទៅឱ្យអ្នកដទៃឱ្យសោះ! នរណាក៏ដោយដែលមានសោសម្ងាត់នេះ គឺអាចដកលុយរបស់អ្នកចេញពីកាបូបបានទាំងស្រុង។
Never share your private key or seed phrase with anyone! Whoever has your private key can control your funds.
ហេតុអ្វី Bitcoin មានតម្លៃ? Why Does Bitcoin Have Value?

តើហេតុអ្វីបានជា Bitcoin មានតម្លៃ? Bitcoin មានតម្លៃផ្អែកលើកត្តាសំខាន់ៗរួមមាន៖ (១) ភាពកម្រ — ចំនួនកាក់មានកំណត់ត្រឹមតែ 21 លានកាក់ប៉ុណ្ណោះ មិនអាចបង្កើតបន្ថែមតាមចិត្តបានឡើយ (២) ទំនុកចិត្ត និងតម្រូវការទីផ្សារ — មានមនុស្ស ក្រុមហ៊ុន និងស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុកាន់តែច្រើនឡើងជឿជាក់ និងយកវាទៅប្រើប្រាស់ (៣) ភាពងាយស្រួលក្នុងការផ្ទេរ — អាចផ្ញើឆ្លងប្រទេសបានយ៉ាងរហ័ស គ្រប់ពេលវេលា ដោយមិនបាច់ឆ្លងកាត់ការអនុម័តពីធនាគារ និង (៤) ភាពធន់នឹងការជ្រៀតជ្រែក — គ្មានរដ្ឋាភិបាលណាអាចបញ្ជាឱ្យ «បោះពុម្ពកាក់បន្ថែម» ដើម្បីបង្កឱ្យមានអតិផរណាដូចលុយក្រដាសបានឡើយ។

Bitcoin derives value from several key factors: (1) Scarcity — only 21 million coins will ever exist, after which no more can be created; (2) Market demand — growing trust and adoption from individuals, companies, and institutions; (3) Ease of transfer — it can be sent anywhere in the world without going through a bank; and (4) Resistance to control — unlike fiat currency, governments cannot simply "print more" Bitcoin.

ឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែង Real Example
ឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែង៖ ស្រមៃថា កាលពីឆ្នាំ 2013 អ្នកបានវិនិយោគទឹកប្រាក់ 100 ដុល្លារទៅទិញ Bitcoin ក្នុងអំឡុងពេលដែលតម្លៃកាក់ 1 BTC ស្មើនឹង 100 ដុល្លារ (អ្នកទទួលបាន 1 BTC)។ ឈានមកដល់ឆ្នាំ 2021 តម្លៃ Bitcoin បានហក់ឡើងដល់ប្រហែល 60,000 ដុល្លារក្នុងមួយកាក់ ដែលធ្វើឱ្យលុយ 100 ដុល្លាររបស់អ្នកកាលនោះ ក្លាយជាលុយ 60,000 ដុល្លារ។ យ៉ាងណាមិញ តម្លៃរបស់វាក៏អាចធ្លាក់ចុះមកវិញខ្លាំងដូចគ្នា ហេតុនេះការវិនិយោគត្រូវតែធ្វើឡើងដោយភាពឆ្លាតវៃ និងប្រុងប្រយ័ត្ន។
For example, imagine someone invested $100 in Bitcoin in 2013, when 1 BTC was worth about $100 (so they received 1 BTC). By 2021, Bitcoin's price rose to around $60,000 per coin — meaning that $100 investment would theoretically be worth $60,000. However, Bitcoin can also drop sharply in value, so investing always carries real risk and should be done carefully.
ហានិភ័យ និងចំណុចគួរប្រុងប្រយ័ត្ន Risks & What Beginners Should Watch Out For

ទោះបីជា Bitcoin ផ្ដល់ឱកាសចំណេញខ្ពស់មែន ប៉ុន្តែវាក៏បង្កប់នូវហានិភ័យធំៗដែលអ្នកចាប់ផ្ដើមដំបូងដាច់ខាតត្រូវដឹង៖

While Bitcoin has significant potential, it also carries important risks that every beginner should understand before getting involved.

ការប្រែប្រួលតម្លៃខ្លាំង (Volatility) — តម្លៃកាក់អាចហក់ឡើង ឬស្រុតចុះរាប់សិបភាគរយត្រឹមតែក្នុងមួយថ្ងៃ
High volatility — price can swing by large percentages in a single day
គ្មានស្ថាប័នធានារ៉ាប់រង ឬជួយសង្គ្រោះ — ប្រសិនបើអ្នកបាត់បង់ Private Key នោះលុយរបស់អ្នកនឹងបាត់បង់ជារៀងរហូត
No bank-like protection — if you lose your private key, the funds are gone forever
សម្បូរទៅដោយការបោកប្រាស់ និងអន្ទាក់ភូតកុហក — ត្រូវមានស្មារតីប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ជានិច្ច
Many scams and fraudulent schemes exist — always stay cautious
ច្បាប់ និងបទប្បញ្ញត្តិគ្រប់គ្រងគ្រីបតូ មានភាពខុសគ្នាតាមប្រទេសនីមួយៗ និងអាចប្រែប្រួលគ្រប់ពេល
Regulations differ by country and can change over time
ហាមដាច់ខាត កុំយកលុយដែលអ្នកមិនអាចខាតបង់បានមកវិនិយោគឱ្យសោះ! ត្រូវចំណាយពេលស្រាវជ្រាវឱ្យបានច្បាស់លាស់ជាមុន និងចងចាំពាក្យស្លោកគ្រីបតូមួយឃ្លាថា «Don't trust, verify» (កុំជឿជាក់លើសម្ដីគេ ត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់ដោយខ្លួនឯង) — កុំប្រគល់សិទ្ធិគ្រប់គ្រងសាច់ប្រាក់របស់អ្នកទៅឱ្យអ្នកដទៃធ្វើជំនួសឱ្យសោះ។
Never invest money you cannot afford to lose! Always research thoroughly before investing, and remember the crypto principle "Don't trust, verify" — never let someone else manage your funds for you.
សាកល្បងចំណេះដឹង Quick Quiz
តើ Bitcoin ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយផ្អែកលើបច្ចេកវិទ្យាអ្វី ដែលធ្វើឱ្យប្រតិបត្តិការមិនអាចកែប្រែបាន?What technology is Bitcoin built on that makes transactions unchangeable?
  • Cloud ServerCloud Server
  • BlockchainBlockchain
  • Mobile Banking AppMobile Banking App
  • Excel SpreadsheetExcel Spreadsheet
🏆
អបអរសាទរ!
Congratulations!
អ្នកបានបញ្ចប់គ្រប់មេរៀនទាំង 20 ក្នុងផ្នែក «ការជួញដូរ Crypto» ដោយជោគជ័យ! 🎉
You have completed all 20 lessons in "Crypto Trading". Keep going!